- 5,157
- 9,494
- Thread cover
- data/assets/threadprofilecover/cover-2026-07-13T120828-1787552007.902-1787552007.png
- Chủ đề liên quan
- 26539,87847,87684,87652
Câu chuyện phơi bày mặt tối đằng sau sàn giao dịch Zondacrypto.
Tin nhắn thoại ngập tràn sự tuyệt vọng.
Đó là băng ghi âm để lại trên điện thoại một phụ nữ người Ba Lan vào năm 2022 từ người anh trai Sylwester Suszek - nhà sáng lập sàn giao dịch tiền số lớn nhất khu vực Đông và Trung Âu. Ông đã biến mất hai tuần trước đó từ một kho nhiên liệu phía tây nam Ba Lan - một cách vô cùng bí ẩn.
"Nếu em không cứu anh, chúng ta sẽ không bao giờ được gặp lại nhau nữa," ông van xin em gái chuyển Bitcoin để đổi lấy sự tự do cho mình.
Kể từ đó, không ai còn nghe thấy tin tức gì về Suszek. Gia đình tin rằng ông nhiều khả năng đã bị sát hại.
Bí ẩn tưởng chừng đã rơi vào quên lãng đó nay đột ngột quay trở lại đầy ám ảnh. Vào tháng 4, luật sư người Ba Lan - người từng tiếp quản ghế lãnh đạo sàn giao dịch Zondacrypto thay cho Suszek - cũng đột ngột bốc hơi.
"Một ông trùm tiền số mất tích đã là quá tồi tệ, nhưng hai người trong vòng bốn năm thì thực sự quá điên rồ," Robert Nogacki, luật sư tại Warsaw đại diện cho các khách hàng của Zondacrypto đang bị khóa tài khoản, nhận định. "Mọi chuyện về công ty này đều không thể hiểu nổi."
Ngành công nghiệp tiền số toàn cầu đã có những bước tiến lớn và được chấp nhận rộng rãi trong những năm gần đây. Tuy nhiên, hệ lụy từ hàng loạt thất bại thảm khốc vẫn còn đó, chẳng hạn như sự sụp đổ năm 2022 của sàn FTX do Sam Bankman-Fried sáng lập.
Zondacrypto là sàn giao dịch từng bị Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk cáo buộc có liên hệ với tội phạm. Website của sàn tối đen vào tháng 4, đẩy hàng trăm nghìn khách hàng vào cảnh không thể rút tiền hay thực hiện giao dịch trên sàn. Đồng tiền thuật toán ZND do Zondacrypto phát hành đã bốc hơi tới hơn 99,9% giá trị.
Przemyslaw Kral, người tiếp quản ghế CEO thay Suszek, xuất hiện lần cuối vào ngày 16/4 trong một video đăng trên mạng xã hội nhằm thuyết phục các khách hàng đang hoảng loạn đừng mất niềm tin. Ông hứa họ sẽ lấy lại được tiền nhờ kho dự trữ Bitcoin trị giá hơn 330 triệu USD của Zondacrypto.
Tuy nhiên, Kral thừa nhận việc truy cập sẽ mất thời gian. Ông cho biết chỉ có duy nhất một người nắm giữ mã kỹ thuật số để mở chiếc két sắt trực tuyến đó: Suszek - cựu CEO đã mất tích từ năm 2022.
"Xin hãy cho tôi thêm chút thời gian," Kral khẩn thiết van nài khách hàng.
Zondacrypto khởi đầu vào năm 2014 với tên gọi BitBay (Nguồn: The New York Times)
Zondacrypto khởi đầu vào năm 2014 với tên gọi BitBay, vận hành từ Katowice - một thành phố thuộc vùng khai thác than của Ba Lan đang vươn lên thành một trung tâm kinh tế sôi động nhờ các công ty công nghệ và dịch vụ doanh nghiệp. Suszek, nhà sáng lập BitBay, là con trai của một thợ mỏ, từng được truyền thông Ba Lan tâng bốc hết lời như một "vua tiền số".
"Ông ấy rất phô trương và thích khoe khoang sự thành công của mình," Karolina Wysota, một nhà báo Ba Lan từng phỏng vấn ông tại căn hộ ở Warsaw nhớ lại. Bà nói thêm rằng "ông ấy thực sự tin vào tiền số và nói với tôi rằng mình đang tích trữ Bitcoin để lại cho các con."
Năm 2018, tạp chí Forbes phiên bản Ba Lan đã tuyên bố Suszek là "bằng chứng sống cho thấy một tài sản hàng triệu USD có thể được tạo ra nhanh chóng từ các đồng tiền ảo."
Nhưng cũng trong năm đó, các cơ quan quản lý Ba Lan bắt đầu hoài nghi về các hoạt động của công ty và Suszek bắt đầu tìm kiếm một "đại bản doanh" mới. Ông thử vận may ở Malta, và sau khi thất bại, ông chuyển hướng sang Estonia - quốc gia đang tự quảng bá là "E-stonia" nhằm tìm kiếm vị thế tiên phong trong nền kinh tế kỹ thuật số. Đến tháng 10/2020, ông đăng ký doanh nghiệp dưới tên BB Trade Estonia, hòa vào làn sóng hàng trăm dự án tiền số khác ồ ạt đổ về quốc gia Baltic này.
Tuy nhiên, tuần trăng mật không kéo dài lâu.
Đến năm 2022, giới chức Estonia bắt đầu hoài nghi về vai trò trung tâm tiền số đang lớn dần của đất nước.
Một báo cáo năm đó của Đơn vị Tình báo Tài chính Estonia đã vạch trần sự coi thường trắng trợn đối với các biện pháp phòng chống rửa tiền. Theo cơ quan này, gần 3/4 số công ty "không gửi bất kỳ báo cáo nào về các giao dịch đáng nghi" trong năm 2021.
BitBay của Suszek - lúc này đã đổi tên thành Zondacrypto với BB Trade là công ty mẹ - nằm trong số những doanh nghiệp chưa bao giờ báo cáo một giao dịch đáng nghi nào. Công ty đặt trụ sở tại một khu thương mại xập xệ ngoại ô thủ đô Tallinn, trong một văn phòng nhỏ ở tầng hai nằm phía trên cửa hàng dụng cụ bếp và làm móng.
Trong một chuyến ghé thăm tòa nhà gần đây, hòm thư của Zondacrypto tại sảnh ngập tràn thư từ tồn đọng từ nhiều tháng trước. Nhiều nhân viên tiệm làm móng cho biết họ chưa từng thấy ai bước vào văn phòng này.
Vào khoảng thời gian sàn giao dịch chuyển đăng ký sang Estonia, em gái của Suszek là Nicole Suszek bắt đầu nhận thấy sự thay đổi ở anh trai mình.
Vốn là người sôi nổi và luôn nhìn vào mặt tích cực, ông dần trở nên lo âu và sợ hãi cho sự an toàn của bản thân, cô chia sẻ trong một cuộc phỏng vấn tại Katowice. Mọi thứ dường như bắt đầu khi một kẻ vô danh dùng rìu đập nát kính chắn gió chiếc Ferrari màu xanh của ông tại Katowice.
Sàn giao dịch Zondacrypto đang bị điều tra (Nguồn: The New York Times)
Thế rồi, đến tháng 3/2022, Suszek biến mất.
Ông sử dụng hai chiếc điện thoại di động; tín hiệu cuối cùng của chúng được phát ra từ một kho nhiên liệu và trạm xăng ở Czeladz, một thị trấn nhỏ gần Katowice. Các điều tra viên cảnh sát phát hiện ông đã lái chiếc Porsche Taycan đến đó để gặp người bạn thân thiết kiêm đối tác kinh doanh Marian Wszolek (thường gọi là "Maniek") - người vận hành kho nhiên liệu.
Năm ngoái, các công tố viên Ba Lan đã cáo buộc Wszolek tội danh tham gia tổ chức tội phạm, gian lận thuế giá trị gia tăng quy mô lớn và rửa tiền. Ông cũng bị buộc tội "tước đoạt quyền tự do trái phép" liên quan đến sự mất tích của Suszek.
Sau khi các cáo buộc được đưa ra, Wszolek cũng bốc hơi không dấu vết.
Sau khi nhận được hàng loạt những tin nhắn đe dọa, cô em gái Suszek đã thuê một nhà ngoại cảm Ba Lan để tìm anh trai, hoặc ít nhất là thi thể của ông. Tuy nhiên, cho đến nay, kết quả điều tra vẫn là con số 0 trò trĩnh.
Ngay sau khi Suszek biến mất, Kral - vị luật sư kiêm phó tướng tin cậy sống tại Monaco - đã tiếp quản doanh nghiệp. Ông bắt đầu vung tiền vào các chiến dịch tiếp thị, bất chấp những hoài nghi từ giới kiểm toán tại Estonia về việc liệu sàn giao dịch có thực sự sở hữu lượng tài sản mà công ty mẹ báo cáo trong các báo cáo tài chính năm 2023 và 2024 hay không.
Bất chấp tất cả, Zondacrypto vẫn tài trợ cho các câu lạc bộ bóng đá lớn tại Ba Lan, Ý và Estonia, Ủy ban Olympic Ba Lan cùng nhiều quỹ gắn liền với các chính trị gia Ba Lan. Khi các khách hàng bắt đầu phàn nàn về tình trạng chậm trễ thanh toán, Kral vẫn tỏ ra thản nhiên. Ông chỉ giải thích nguyên nhân đến từ đợt nâng cấp trang web của sàn.
Sự lo lắng bùng nổ thành cơn hoảng loạn khi sàn giao dịch đóng băng mọi hoạt động rút tiền vào tháng 4. Trong nỗ lực tuyệt vọng nhằm ngăn chặn làn sóng tháo chạy, Kral bảo khách hàng đừng lo lắng vì Zondacrypto có 4.500 Bitcoin dự trữ nhưng cần thời gian để truy cập vì chỉ có Suszek mới có chìa khóa kỹ thuật số. Câu chuyện ngay lập tức bị giới chuyên gia vạch trần là vô lý.
Vào ngày 29/6, hai tháng sau khi trang web của Zondacrypto sập hoàn toàn, Đơn vị Tình báo Tài chính Estonia đã thu hồi giấy phép của công ty mẹ. Các công tố viên đã mở một cuộc điều tra về các tình tiết xung quanh việc thành lập và vận hành Zondacrypto.
Tin nhắn thoại ngập tràn sự tuyệt vọng.
Đó là băng ghi âm để lại trên điện thoại một phụ nữ người Ba Lan vào năm 2022 từ người anh trai Sylwester Suszek - nhà sáng lập sàn giao dịch tiền số lớn nhất khu vực Đông và Trung Âu. Ông đã biến mất hai tuần trước đó từ một kho nhiên liệu phía tây nam Ba Lan - một cách vô cùng bí ẩn.
"Nếu em không cứu anh, chúng ta sẽ không bao giờ được gặp lại nhau nữa," ông van xin em gái chuyển Bitcoin để đổi lấy sự tự do cho mình.
Kể từ đó, không ai còn nghe thấy tin tức gì về Suszek. Gia đình tin rằng ông nhiều khả năng đã bị sát hại.
Bí ẩn tưởng chừng đã rơi vào quên lãng đó nay đột ngột quay trở lại đầy ám ảnh. Vào tháng 4, luật sư người Ba Lan - người từng tiếp quản ghế lãnh đạo sàn giao dịch Zondacrypto thay cho Suszek - cũng đột ngột bốc hơi.
"Một ông trùm tiền số mất tích đã là quá tồi tệ, nhưng hai người trong vòng bốn năm thì thực sự quá điên rồ," Robert Nogacki, luật sư tại Warsaw đại diện cho các khách hàng của Zondacrypto đang bị khóa tài khoản, nhận định. "Mọi chuyện về công ty này đều không thể hiểu nổi."
Ngành công nghiệp tiền số toàn cầu đã có những bước tiến lớn và được chấp nhận rộng rãi trong những năm gần đây. Tuy nhiên, hệ lụy từ hàng loạt thất bại thảm khốc vẫn còn đó, chẳng hạn như sự sụp đổ năm 2022 của sàn FTX do Sam Bankman-Fried sáng lập.
Zondacrypto là sàn giao dịch từng bị Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk cáo buộc có liên hệ với tội phạm. Website của sàn tối đen vào tháng 4, đẩy hàng trăm nghìn khách hàng vào cảnh không thể rút tiền hay thực hiện giao dịch trên sàn. Đồng tiền thuật toán ZND do Zondacrypto phát hành đã bốc hơi tới hơn 99,9% giá trị.
Przemyslaw Kral, người tiếp quản ghế CEO thay Suszek, xuất hiện lần cuối vào ngày 16/4 trong một video đăng trên mạng xã hội nhằm thuyết phục các khách hàng đang hoảng loạn đừng mất niềm tin. Ông hứa họ sẽ lấy lại được tiền nhờ kho dự trữ Bitcoin trị giá hơn 330 triệu USD của Zondacrypto.
Tuy nhiên, Kral thừa nhận việc truy cập sẽ mất thời gian. Ông cho biết chỉ có duy nhất một người nắm giữ mã kỹ thuật số để mở chiếc két sắt trực tuyến đó: Suszek - cựu CEO đã mất tích từ năm 2022.
"Xin hãy cho tôi thêm chút thời gian," Kral khẩn thiết van nài khách hàng.
Zondacrypto khởi đầu vào năm 2014 với tên gọi BitBay (Nguồn: The New York Times)
Zondacrypto khởi đầu vào năm 2014 với tên gọi BitBay, vận hành từ Katowice - một thành phố thuộc vùng khai thác than của Ba Lan đang vươn lên thành một trung tâm kinh tế sôi động nhờ các công ty công nghệ và dịch vụ doanh nghiệp. Suszek, nhà sáng lập BitBay, là con trai của một thợ mỏ, từng được truyền thông Ba Lan tâng bốc hết lời như một "vua tiền số".
"Ông ấy rất phô trương và thích khoe khoang sự thành công của mình," Karolina Wysota, một nhà báo Ba Lan từng phỏng vấn ông tại căn hộ ở Warsaw nhớ lại. Bà nói thêm rằng "ông ấy thực sự tin vào tiền số và nói với tôi rằng mình đang tích trữ Bitcoin để lại cho các con."
Năm 2018, tạp chí Forbes phiên bản Ba Lan đã tuyên bố Suszek là "bằng chứng sống cho thấy một tài sản hàng triệu USD có thể được tạo ra nhanh chóng từ các đồng tiền ảo."
Nhưng cũng trong năm đó, các cơ quan quản lý Ba Lan bắt đầu hoài nghi về các hoạt động của công ty và Suszek bắt đầu tìm kiếm một "đại bản doanh" mới. Ông thử vận may ở Malta, và sau khi thất bại, ông chuyển hướng sang Estonia - quốc gia đang tự quảng bá là "E-stonia" nhằm tìm kiếm vị thế tiên phong trong nền kinh tế kỹ thuật số. Đến tháng 10/2020, ông đăng ký doanh nghiệp dưới tên BB Trade Estonia, hòa vào làn sóng hàng trăm dự án tiền số khác ồ ạt đổ về quốc gia Baltic này.
Tuy nhiên, tuần trăng mật không kéo dài lâu.
Đến năm 2022, giới chức Estonia bắt đầu hoài nghi về vai trò trung tâm tiền số đang lớn dần của đất nước.
Một báo cáo năm đó của Đơn vị Tình báo Tài chính Estonia đã vạch trần sự coi thường trắng trợn đối với các biện pháp phòng chống rửa tiền. Theo cơ quan này, gần 3/4 số công ty "không gửi bất kỳ báo cáo nào về các giao dịch đáng nghi" trong năm 2021.
BitBay của Suszek - lúc này đã đổi tên thành Zondacrypto với BB Trade là công ty mẹ - nằm trong số những doanh nghiệp chưa bao giờ báo cáo một giao dịch đáng nghi nào. Công ty đặt trụ sở tại một khu thương mại xập xệ ngoại ô thủ đô Tallinn, trong một văn phòng nhỏ ở tầng hai nằm phía trên cửa hàng dụng cụ bếp và làm móng.
Trong một chuyến ghé thăm tòa nhà gần đây, hòm thư của Zondacrypto tại sảnh ngập tràn thư từ tồn đọng từ nhiều tháng trước. Nhiều nhân viên tiệm làm móng cho biết họ chưa từng thấy ai bước vào văn phòng này.
Vào khoảng thời gian sàn giao dịch chuyển đăng ký sang Estonia, em gái của Suszek là Nicole Suszek bắt đầu nhận thấy sự thay đổi ở anh trai mình.
Vốn là người sôi nổi và luôn nhìn vào mặt tích cực, ông dần trở nên lo âu và sợ hãi cho sự an toàn của bản thân, cô chia sẻ trong một cuộc phỏng vấn tại Katowice. Mọi thứ dường như bắt đầu khi một kẻ vô danh dùng rìu đập nát kính chắn gió chiếc Ferrari màu xanh của ông tại Katowice.
Sàn giao dịch Zondacrypto đang bị điều tra (Nguồn: The New York Times)
Thế rồi, đến tháng 3/2022, Suszek biến mất.
Ông sử dụng hai chiếc điện thoại di động; tín hiệu cuối cùng của chúng được phát ra từ một kho nhiên liệu và trạm xăng ở Czeladz, một thị trấn nhỏ gần Katowice. Các điều tra viên cảnh sát phát hiện ông đã lái chiếc Porsche Taycan đến đó để gặp người bạn thân thiết kiêm đối tác kinh doanh Marian Wszolek (thường gọi là "Maniek") - người vận hành kho nhiên liệu.
Năm ngoái, các công tố viên Ba Lan đã cáo buộc Wszolek tội danh tham gia tổ chức tội phạm, gian lận thuế giá trị gia tăng quy mô lớn và rửa tiền. Ông cũng bị buộc tội "tước đoạt quyền tự do trái phép" liên quan đến sự mất tích của Suszek.
Sau khi các cáo buộc được đưa ra, Wszolek cũng bốc hơi không dấu vết.
Sau khi nhận được hàng loạt những tin nhắn đe dọa, cô em gái Suszek đã thuê một nhà ngoại cảm Ba Lan để tìm anh trai, hoặc ít nhất là thi thể của ông. Tuy nhiên, cho đến nay, kết quả điều tra vẫn là con số 0 trò trĩnh.
Ngay sau khi Suszek biến mất, Kral - vị luật sư kiêm phó tướng tin cậy sống tại Monaco - đã tiếp quản doanh nghiệp. Ông bắt đầu vung tiền vào các chiến dịch tiếp thị, bất chấp những hoài nghi từ giới kiểm toán tại Estonia về việc liệu sàn giao dịch có thực sự sở hữu lượng tài sản mà công ty mẹ báo cáo trong các báo cáo tài chính năm 2023 và 2024 hay không.
Bất chấp tất cả, Zondacrypto vẫn tài trợ cho các câu lạc bộ bóng đá lớn tại Ba Lan, Ý và Estonia, Ủy ban Olympic Ba Lan cùng nhiều quỹ gắn liền với các chính trị gia Ba Lan. Khi các khách hàng bắt đầu phàn nàn về tình trạng chậm trễ thanh toán, Kral vẫn tỏ ra thản nhiên. Ông chỉ giải thích nguyên nhân đến từ đợt nâng cấp trang web của sàn.
Sự lo lắng bùng nổ thành cơn hoảng loạn khi sàn giao dịch đóng băng mọi hoạt động rút tiền vào tháng 4. Trong nỗ lực tuyệt vọng nhằm ngăn chặn làn sóng tháo chạy, Kral bảo khách hàng đừng lo lắng vì Zondacrypto có 4.500 Bitcoin dự trữ nhưng cần thời gian để truy cập vì chỉ có Suszek mới có chìa khóa kỹ thuật số. Câu chuyện ngay lập tức bị giới chuyên gia vạch trần là vô lý.
Vào ngày 29/6, hai tháng sau khi trang web của Zondacrypto sập hoàn toàn, Đơn vị Tình báo Tài chính Estonia đã thu hồi giấy phép của công ty mẹ. Các công tố viên đã mở một cuộc điều tra về các tình tiết xung quanh việc thành lập và vận hành Zondacrypto.
Nguồn: CafeF
Giới thiệu sách Trading hay
Khám phá Nghệ thuật Giao dịch Tiền tệ Chuyên nghiệp
Sách được viết bởi FX Trader chuyên nghiệp, có gần 30 năm giao dịch Forex cho các ngân hàng lớn thế giới như Citi, Nomura hay HSBC, đồng thời từng trading cho quỹ đầu cơ có vốn hàng chục triệu đô la
Bài viết liên quan
