Học phân tích thị trường từ Stockcharts (Bài 561): Chiến lược trading với Commodity Channel Index (CCI) (phần iii)

Tóm tắt bài trước:

• Được phát triển bởi Donald Lambert, Commodity Channel Index (CCI) là một chỉ báo dao động động lượng (momentum oscillator) thường được dùng để nhận diện các xu hướng mới hoặc cảnh báo tình trạng quá mức của thị trường. Chiến lược này sử dụng CCI trên khung Tuần (Weekly) để xác định thiên hướng giao dịch (trading bias) khi đường CCI bứt phá lên trên mức +100 hoặc lao dốc xuống dưới -100 – đây là những vùng key level được chính Lambert nhấn mạnh. Sau khi xác định được bias, chúng ta sẽ dùng khung Ngày (Daily) để tìm kiếm các tín hiệu vào lệnh khi CCI chạm đến các vùng cực đại của nó.
• Nguyên tắc giao dịch cơ bản với CCI của Lambert tập trung vào các nhịp giá vượt mốc +100 hoặc thủng mốc -100 để tạo tín hiệu Mua và Bán. Do 70% đến 80% thời gian giá trị CCI chỉ dao động trong biên độ từ +100 đến -100, nên các tín hiệu mua/bán thực chất chỉ xuất hiện trong khoảng 20% đến 30% thời gian. Cụ thể, khi CCI vượt qua ngưỡng +100, tài sản đang giao dịch được xem là bước vào một xu hướng tăng mạnh, đồng thời một tín hiệu Mua được kích hoạt. Vị thế này nên được đóng lại khi CCI cắt ngược xuống dưới mốc +100. Ngược lại, khi CCI xuyên thủng mức -100, thị trường được xác nhận đang trong một downtrend mạnh, tín hiệu Bán sẽ xuất hiện. Vị thế bán này nên được chốt khi CCI quay đầu vượt lên trên -100.
• Vì luôn yêu cầu thoát lệnh ngay khi CCI quay đầu (cắt dưới +100 hoặc trên -100), chiến lược nguyên bản của Lambert thường tạo ra rất nhiều tín hiệu trong ngắn hạn. Chiến lược "CCI Correction" (Giao dịch điều chỉnh với CCI) dưới đây mang đến một sự tinh chỉnh cho hệ thống gốc của ông, nhưng vẫn giữ nguyên tinh thần cốt lõi: dựa vào các pha bứt phá khỏi ngưỡng +100 hoặc -100. Quá trình này bao gồm 3 bước:
  • 1. Xác định xu hướng chính và thiên hướng giao dịch (Trading Bias). Việc CCI bứt phá qua mốc +100 trên khung Tuần (Weekly) cho thấy một uptrend đang hình thành, lúc này chúng ta sẽ ưu tiên thiên hướng đánh lên (Bullish bias). Bias này sẽ được giữ nguyên cho đến khi CCI giảm mạnh xuống dưới mốc -100. Tương tự, nếu CCI xuyên thủng mốc -100 trên khung Tuần, một xu hướng giảm đang bắt đầu và chúng ta chuyển sang thiên hướng đánh xuống (Bearish bias). Bearish bias này sẽ được duy trì cho đến khi xu hướng bị phá vỡ bởi một nhịp tăng vượt mức +100.
  • 2. Chờ đợi một nhịp sóng ngược (Counter-trend) ở khung thời gian nhỏ hơn. Chuyển xuống khung Ngày (Daily), hãy tìm kiếm các nhịp điều chỉnh giảm (pullback) khi khung Tuần đang cho Bullish bias. Cụ thể, cú lao dốc của CCI Daily xuống dưới mốc -100 phản ánh một nhịp pullback đang diễn ra bên trong một xu hướng tăng lớn hơn. Ngược lại, hãy canh những nhịp nảy lên (bounces) khi Bias đang là Bearish. Khi CCI Daily vượt mức +100, nó cho thấy một nhịp hồi kỹ thuật đang hình thành bên trong một downtrend chính.
  • 3. Tìm kiếm sự đảo chiều của nhịp sóng ngược này. Khi Bias đang là Bullish và CCI Daily đã giảm xuống dưới -100, việc CCI bật tăng trở lại vùng dương sẽ là tín hiệu cho thấy nhịp pullback đã kết thúc. Điều này xác nhận xu hướng tăng chính đang tiếp diễn. Tương tự, nếu Bias là Bearish và CCI Daily đang nhô lên trên +100, một cú cắm đầu trở lại vùng âm sẽ là tín hiệu cho thấy nhịp hồi kỹ thuật đã hoàn thành. Điều này xác nhận xu hướng giảm lớn sẽ tiếp tục.
• Ý tưởng cốt lõi ở đây là luôn giao dịch thuận theo xu hướng lớn. Các trader cần phải hạ khung thời gian để tìm kiếm các tín hiệu vào lệnh sắc nét dựa trên xu hướng nhỏ hơn. Về mặt lý thuyết, bạn có thể áp dụng sự kết hợp này trên bất kỳ đa khung thời gian nào. Lấy ví dụ, bạn có thể dùng khung D1 (Ngày) để xác định xu hướng chính và thiết lập Trading Bias. Sau đó, hạ xuống khung M30 (30 phút) để bám theo các con sóng nhỏ và tìm tín hiệu kích hoạt lệnh. Việc thiết lập vị thế sau một nhịp điều chỉnh luôn giúp chúng ta cải thiện tỷ lệ Risk-Reward (R:R) một cách tối ưu nhất.

Tinh Chỉnh Chiến Lược

Việc sử dụng hai đa khung thời gian (multi-timeframe), chẳng hạn như ngó khung Tuần để tìm bias rồi lại hạ xuống khung Ngày để tìm entry, đôi khi khá cồng kềnh. Anh em phân tích kỹ thuật hoàn toàn có thể "mô phỏng" đường CCI khung Tuần ngay trên biểu đồ Ngày bằng cách sử dụng một chu kỳ tính toán dài hơn. Ví dụ bên dưới hiển thị biểu đồ Daily của quỹ SPY trong khoảng thời gian 2 năm, từ tháng 2/2010 đến tháng 2/2012. Thay vì dùng CCI chu kỳ 20 tuần trên chart Tuần, biểu đồ này sử dụng luôn đường CCI 100 ngày (100-day CCI) để thiết lập trading bias. Bullish bias được kích hoạt khi CCI bứt phá qua mốc +100 (vùng màu vàng) và bearish bias nắm quyền khi CCI lao dốc xuống dưới -100 (vùng màu trắng).


Lúc này, đường CCI 20 ngày (20-day CCI) sẽ được dùng làm tín hiệu kích hoạt lệnh sao cho đồng thuận với bias mà CCI 100 ngày đã vạch ra. Chúng ta có các tín hiệu Bán vào cuối tháng 6 và đầu tháng 8 (đường chấm bi đỏ). Thiên hướng đánh lên (Bullish bias) bắt đầu làm chủ cuộc chơi khi CCI 100 ngày vượt mốc 100 vào giữa tháng 9/2010. Một siêu uptrend ngay sau đó đã hình thành, kéo theo việc đường CCI 20 ngày không hề bị nhúng xuống dưới mốc -100 cho mãi đến tận tháng 3 năm 2011, tức là tận nửa năm sau đó. Có một tín hiệu "suýt chạm" vào tháng 11 khi CCI lùi về mức -94 rồi quay đầu tăng tiếp. Đây chính là lúc kinh nghiệm thực chiến và cảm quan cá nhân của anh em trader cần được phát huy.

Tổng Kết

Chiến lược CCI Correction mang đến cho trader những gì tinh túy nhất của cả hai thế giới: Giao dịch thuận xu hướng (trend-following) và có được vị thế cực đẹp ngay sau khi pha điều chỉnh (pullback) kết thúc. Như các ví dụ thực tế đã cho thấy, việc tìm kiếm một thông số cài đặt hoàn hảo tuyệt đối là điều gần như không tưởng. Hơn thế nữa, anh em trader nên tránh tư duy "khớp nối đường cong" (curve-fitting) khi thiết kế một hệ thống giao dịch.

Đồng thời, hãy nhớ rằng chiến lược CCI Correction không được tạo ra để hoạt động như một hệ thống hoàn chỉnh độc lập. Chìa khóa nằm ở việc anh em phải tự xây dựng kế hoạch đặt Stoploss ra sao, Take profit ở điểm nào, và điều chỉnh chiến lược sao cho phù hợp nhất với mục tiêu cũng như phong cách giao dịch của riêng mình. Những anh em có gu đánh nhanh, mạo hiểm có thể giảm chu kỳ tính toán để lấy tín hiệu sớm hơn; trong khi đó, các tay chơi đề cao sự an toàn lại thường thích chờ đợi hẳn một nhịp bứt phá vượt ngưỡng +100 của CCI trên khung thời gian nhỏ để làm bằng chứng xác nhận tín hiệu.

Đừng quên rằng, bài viết này chỉ mang tính chất khởi đầu để khơi nguồn ý tưởng phát triển hệ thống giao dịch. Hãy sử dụng những ý tưởng này để đắp thêm vào phong cách trading hiện tại, hoàn thiện bài toán Risk-Reward và làm sắc bén hơn trực giác cá nhân.