[Quan điểm] Lạm phát cao là thứ không thể bỏ qua, FED đã sẵn sàng cho cuộc họp tháng 7?

Báo cáo lạm phát PCE hôm thứ Năm tạo ra một thách thức chính sách nghiêm trọng đối với Chủ tịch Cục Dự trữ Liên bang Kevin Warsh khi ông chuẩn bị cho cuộc họp thứ hai của Ủy ban Thị trường Mở Liên bang (FOMC) vào cuối tháng Bảy.

Có thể dễ dàng bỏ qua mức tăng 4,1% hàng năm của chỉ số giá tiêu dùng cá nhân (PCE) - thước đo lạm phát ưa thích của Cục Dự trữ Liên bang (Fed), hiện đang ở mức cao gấp đôi mục tiêu của ngân hàng trung ương - như một hiện tượng tạm thời và chủ yếu là do giá năng lượng tăng cao sau cuộc xung đột với Iran. Nếu thỏa thuận ngừng bắn được duy trì và các tàu chở dầu tiếp tục đi qua eo biển Hormuz, người ta có thể lập luận rằng cú sốc lạm phát tồi tệ nhất có thể sẽ sớm qua đi.

Đó sẽ là một sai lầm.

Báo cáo tương tự do Cục Phân tích Kinh tế Hoa Kỳ công bố cho thấy lạm phát PCE cốt lõi, không bao gồm thực phẩm và năng lượng, đã tăng tốc lên 3,4%, mức nhanh nhất kể từ tháng 10 năm 2023. Đó là tín hiệu đáng lo ngại hơn đối với các nhà đầu tư. Nó cho thấy lạm phát không chỉ giới hạn ở dầu mỏ, xăng dầu hoặc các thành phần dễ biến động khác. Áp lực giá cả đang lan rộng khắp nền kinh tế, và điều đó có nghĩa là lợi suất trái phiếu kho bạc có khả năng vẫn ở mức cao trên toàn bộ đường cong lợi suất.



Đối với Chủ tịch Warsh, cuộc họp FOMC ngày 28-29 tháng 7 trở thành một phép thử về uy tín. Tại cuộc họp FOMC đầu tiên trên cương vị Chủ tịch Fed, ông đã tránh bỏ phiếu về lãi suất trong khi khẳng định kiểm soát lạm phát vẫn là ưu tiên hàng đầu. Nhưng việc ông không đưa ra quan điểm riêng về việc liệu lãi suất có nên tăng hay không không giúp giải quyết được vấn đề lạm phát. Nếu lạm phát đang gia tăng, Ủy ban không thể dựa vào sự mơ hồ để thay thế cho chính sách.

Điều cần thiết là đa số thành viên bỏ phiếu của FOMC phải quyết định tăng lãi suất quỹ liên bang thêm 0,25 điểm phần trăm vào ngày 29 tháng 7 — dù có sự chấp thuận rõ ràng của ông Warsh hay không. Chờ đến cuối năm sẽ có nguy cơ khiến áp lực lạm phát gia tăng hơn nữa, làm cho việc thắt chặt chính sách tiền tệ sau này trở nên nghiêm trọng và gây nhiều xáo trộn hơn.

Tính cấp bách được nhấn mạnh bởi sức mạnh của thu nhập và chi tiêu hộ gia đình được tiết lộ trong báo cáo của BEA hôm thứ Năm. Mặc dù giá dầu tăng cao, cả thu nhập cá nhân và chi tiêu tiêu dùng cá nhân đều tăng 0,7% trong tháng 5 so với tháng 4. Đó không phải là dấu hiệu của một nền kinh tế đang bị kìm hãm đáng kể bởi chính sách tiền tệ. Người tiêu dùng vẫn đang chi tiêu, và các công ty vẫn tìm cách để chuyển chi phí cao hơn cho người tiêu dùng.

Một nguồn áp lực khác là sự gia tăng mạnh mẽ chi tiêu vốn liên quan đến trí tuệ nhân tạo (AI). Một số công ty lớn nhất của Mỹ đã báo hiệu rằng chi tiêu cho lĩnh vực này đang tăng mạnh trong năm nay so với năm 2025. Trong chiến dịch tranh cử chức chủ tịch Cục Dự trữ Liên bang (Fed), ông Warsh cho rằng trí tuệ nhân tạo sẽ là công cụ giảm phát mà ông dựa vào để hạ lãi suất. Điều đó có thể đúng trong dài hạn nếu năng suất được cải thiện. Nhưng trong ngắn hạn, sự bùng nổ đầu tư vào AI nhiều khả năng sẽ làm tăng nhu cầu về lao động, năng lượng, thiết bị, trung tâm dữ liệu và tài chính. Nếu không có chính sách tiền tệ thắt chặt hơn, sự bùng nổ này sẽ giữ cho lạm phát ở mức cao thay vì giảm xuống.




Liệu ông Warsh có thể chống lạm phát bằng cách thu hẹp mạnh mẽ bảng cân đối kế toán của Fed? Về lý thuyết, việc bán trái phiếu kho bạc và chứng khoán thế chấp sẽ thắt chặt điều kiện tài chính. Trên thực tế, động thái như vậy sẽ rất nguy hiểm. Việc bán trái phiếu vào một thị trường vốn đã mong manh có thể gây ra một “tai nạn tài chính”. Trong quá khứ, những tai nạn như vậy đã buộc Fed phải đảo ngược hướng đi và tiếp tục mua trái phiếu để ổn định lợi suất.

Tại phiên điều trần xác nhận chức vụ trước Ủy ban Ngân hàng Thượng viện hồi tháng Tư, Kevin Warsh cho biết ông không hài lòng với các thước đo lạm phát hiện hành và có thể ủng hộ một thước đo mới gọi là “lạm phát trung bình cắt giảm” (trimmed-mean inflation) loại bỏ các giá trị ngoại lệ. Mặc dù động thái này có thể tạo ra một bức tranh lạm phát khả quan hơn, nhưng người tiêu dùng sẽ nhanh chóng nhận ra rằng nó không phản ánh thực tế, đó là sức mua của họ đang giảm sút nhanh chóng.

Điều đó có nghĩa là lãi suất cao hơn là công cụ rõ ràng và đáng tin cậy hơn. Cuộc họp tháng 7 không còn chỉ là cơ hội để Fed dưới thời Warsh giải thích những lo ngại về lạm phát, mà là cơ hội để hành động. Fed vẫn có thể chọn thắt chặt chính sách tiền tệ một cách khiêm tốn ngay bây giờ, hoặc có thể chờ đợi và chấp nhận rủi ro thắt chặt mạnh hơn nhiều sau này.

Lạm phát đã đưa ra lựa chọn của nó. Tháng 7 tới, FOMC phải đưa ra quyết định của riêng mình.